No-code, Low-code là gì?

Gần đây, tất cả chúng ta đều nghe rất nhiều về các nền tảng mã thấp (low-code) và nền tảng không mã (no-code). Lời hứa của các nền tảng no-code là chúng sẽ giúp phát triển phần mềm dễ dàng như sử dụng Word hoặc PowerPoint để người dùng doanh nghiệp bình thường có thể tiến hành các dự án mà không cần thêm chi phí cho các kỹ sư, lập trình viên. Khác với các nền tảng no-code, các nền tảng low-code vẫn yêu cầu kỹ năng viết mã nhưng hứa hẹn sẽ đẩy nhanh quá trình phát triển phần mềm bằng cách cho phép các nhà phát triển làm việc với các thành phần mã viết sẵn. Vậy chính xác no-code, low-code là gì và tại sao các nền tảng không mã và mã thấp lại gây chú ý đến vậy?

No-code

No code là gì?

Nền tảng no-code cung cấp một công cụ để tạo web và ứng dụng di động mà không cần viết code. Nói cho dễ hiểu, bạn muốn xây dựng một ứng dụng (di động, web, v.v.) nhưng bạn không biết cách viết code, bạn có thể sử dụng một nền tảng để xây dựng và triển khai nó. Thay vì xây dựng ứng dụng của bạn bằng code, bạn kéo và thả các thành phần hoặc chức năng của ứng dụng.

Mọi thứ mà nhà cung cấp no-code cho rằng người dùng cần để xây dựng ứng dụng đã được tích hợp sẵn trong công cụ. Các giải pháp no-code tương tự như các nền tảng blog phổ biến và các công ty thiết kế trang web thương mại điện tử có các trang được tạo sẵn mà bạn có thể sử dụng để khởi chạy blog hoặc doanh nghiệp của mình trong vài phút.

Ưu thế của No-code

No-code là lựa chọn tuyệt vời nếu bạn cần một ứng dụng đơn giản để giải quyết một vấn đề của doanh nghiệp hoặc phòng ban và bạn không muốn đợi IT xây dựng và cung cấp ứng dụng đó trong nhiều tuần hoặc nhiều tháng. Do nền tảng no-code dễ sử dụng, không cần nhiều thời gian để đào tạo nên bất kỳ ai trong tổ chức của bạn cũng có thể xây dựng ứng dụng, thường là trong lĩnh vực quản lý quy trình kinh doanh. No-code cho phép người dùng doanh nghiệp tự do giải quyết nhu cầu tức thì mà không cần chuyển hướng khỏi các dự án phát triển quan trọng. Một số chi tiết về ưu thế của No-code:

  • Nhanh hơn: Hầu hết quá trình phát triển được thực hiện thông qua giao diện kéo và thả, được xây dựng trực quan với các mô-đun được tạo sẵn. Điều này có nghĩa là việc xây dựng ứng dụng nhanh hơn rất nhiều. Việc kiểm thử thường được tự động hóa, giúp giảm bớt thời gian phát triển.
  • Giảm chi phí: Chi phí cho các developer là không hề rẻ. Các giải pháp no-code cung cấp cho bạn một cách để vượt qua điều đó, loại bỏ rất nhiều chi phí cũng như việc yêu cầu đội ngũ phát triển viên có tay nghề cao luôn luôn túc trực. Bạn có thể xây dựng ứng dụng nhanh hơn và rẻ hơn so với xây dựng ứng dụng thông thường.
  • Tăng năng suất: Vì ứng dụng có thể được xây dựng với tốc độ nhanh hơn nhiều, nhân viên IT không bị quá tải với các yêu cầu từ mọi bộ phận khác và có ít người phải chờ đợi ứng dụng được hoàn thành hơn. Những gì đã từng mất hàng tuần hoặc hàng tháng nay có thể được hoàn thành trong vài giờ hoặc vài ngày.
  • Dễ dàng thay đổi: Vấn đề với việc viết code truyền thống là bạn không thể thực sự thay đổi một chức năng hoặc tính năng sau khi đã hoàn thành, đặc biệt nếu bạn đang viết mã bằng một ngôn ngữ xa lạ với bạn. Với no-code bạn có thể. Nếu bạn cần thay đổi điều gì đó, bạn chỉ cần triển khai logic mới và có thể chuẩn bị sẵn sàng thay đổi trong vài giờ.

Nhược điểm của No-code

Nhược điểm của không có mã là nó có thể dẫn đến các vấn đề về công nghệ bị bỏ qua, theo đó mọi người đang phát triển ứng dụng mà không có sự giám sát hoặc xem xét thích hợp. Có thể đoán trước được, kết quả có thể dẫn đến các lo ngại về bảo mật, vấn đề tuân thủ, sự cố tích hợp, ứng dụng sử dụng nhiều tài nguyên hơn mức cần thiết và tăng nợ kỹ thuật. Luôn có nhiều điều để nói về kỹ thuật để xem xét mọi góc độ của việc tự động hóa quy trình kinh doanh với giao diện thân thiện với người dùng trước khi bắt đầu xây dựng một ứng dụng. Một số chi tiết về nhược điểm của No-code:

  • Người dùng phải hiểu rõ nền tảng họ sử dụng có đáp ứng được nhu cầu của mình không: Vì không có hai nền tảng mã nào, cũng như các giới hạn tương ứng của chúng giống nhau, nên bất kỳ người dùng nào trước tiên phải xác định xem các yêu cầu của họ có phù hợp với các ràng buộc của một công cụ cụ thể hay không. Ngay cả khi đó, những yêu cầu này sẽ tự nhiên thay đổi theo thời gian và do đó, nguy cơ của những điều này khác biệt với khả năng phát triển của nền tảng luôn hiện hữu.
  • Các mẫu cứng nhắc hạn chế những gì bạn có thể xây dựng: Khi nói đến việc xây dựng các tính năng khác nhau của một ứng dụng, không có nền tảng phát triển mã nào cung cấp các mẫu và thành phần khác nhau có thể được cấu hình để đáp ứng một loạt các trường hợp sử dụng. Bạn có thể gặp tình huống không thể triển khai phần logic kinh doanh cụ thể được yêu cầu khi sử dụng một nền tảng no-code nào đó. Trong những tình huống này, trọng tâm của bạn có thể chuyển từ “tôi muốn xây dựng cái gì” ban đầu thành “cái gì tôi có thể xây dựng”, hoặc bạn bị buộc phải sử dụng đến các giải pháp phức tạp và thường tốn kém. Cuối cùng, sau khi bạn đã đầu tư rất nhiều vào việc làm cho ứng dụng của mình hoạt động theo yêu cầu, tất cả những gì bạn còn lại là một phần mềm cứng nhắc và tốn kém hơn so với giải pháp đặt trước.
  • Các vấn đề an ninh phát sinh do thiếu kiểm soát: Không giống như phát triển tùy chỉnh, kiểm soát ứng dụng của bạn là thứ sẽ luôn bị hy sinh khi bắt tay vào con đường no-code. Không có quyền kiểm soát hoặc không thể kiểm soát đối với công nghệ của bạn là một chuyện, nhưng việc không biết ứng dụng của bạn chi tiết từ trong ra ngoài có thể dẫn đến một số rủi ro về bảo mật và độ tin cậy. Điều gì xảy ra nếu công ty cung cấp nền tảng không mã của bạn bị mua lại hoặc thanh lý? Tệ hơn nữa, điều gì sẽ xảy ra nếu họ bị vi phạm bảo mật nội bộ khiến bạn và hệ thống quan trọng của bạn dễ bị tấn công?
  • Bạn không sở hữu mã nguồn của mình. Nếu cuối cùng bạn quyết định chuyển khỏi nền tảng phát triển no-code của mình, bạn sẽ phải vấn đề khóa nhà cung cấp. Điều này thường đi kèm với việc không thể chuyển đổi nhà cung cấp, hoặc chi phí đáng kể để làm như vậy. Mọi cơ hội duy trì đúng cách ứng dụng của bạn trong tương lai đều phụ thuộc vào sự phụ thuộc của bạn vào nhà cung cấp ban đầu.

Khi nào nên sử dụng No-code

Trên đây là những ưu nhược điểm của No-code. Câu hỏi đặc ra là khi nào thì nên sử dụng nền tảng no-code?

Thật khó để phản đối về sự tiện lợi của nền tảng no-code, đặc biệt là khi nói đến phát triển ứng dụng đơn giản. Tuy nhiên, không phải lúc nào no-code cũng là sự thay thế phù hợp cho phát triển phần mềm truyền thống hoặc low-code, vì những đánh đổi liên quan đến việc sử dụng chúng cuối cùng có thể khiến bạn và doanh nghiệp của bạn phải trả giá nhiều hơn trong tương lai. Luôn có những ưu và nhược điểm đối với các nền tảng no-code. Thường thì các nền tảng no-code được áp dụng cho các hệ thống nội bộ hơn là phần mềm dành cho khách hàng.

Một số ví dụ về nền tảng no-code

Airtable

Về cơ bản bạn có thể sử dụng Airtable cho mọi thứ. Nó giống như một bảng tính nhưng có nhiều tính năng mạnh hơn. Có hàng trăm trường hợp sử dụng Airtable bao gồm sử dụng Airtables cho Personal CRM, quản lý nội dung, quản lý tài sản thiết kế, lịch nội dung, bộ sưu tập nghiên cứu người dùng, lịch biên tập và nhiều hơn nữa.

Zapier

Nếu bạn đang tìm kiếm một công cụ có thể tự động hóa chức năng công việc của mình mà không cần mã phức tạp, thì Zapier là một lựa chọn tuyệt vời dành cho bạn. Zapier có thể kết nối các ứng dụng của bạn và tích hợp dữ liệu của bạn để tạo ra một quy trình làm việc có hệ thống hơn và giúp bạn cảm thấy có tổ chức hơn mà không cần viết một dòng mã nào như trước đây bạn cần làm. Có rất nhiều “Zap” để bạn lựa chọn.

Salesforce Platform

Salesforce là một giải pháp nền tảng như một dịch vụ cho phép các nhà phát triển xây dựng và triển khai các ứng dụng đám mây. Nó cung cấp các công cụ và dịch vụ cần thiết để tự động hóa các quy trình kinh doanh, tích hợp với các ứng dụng bên ngoài và cung cấp bố cục đáp ứng cho người dùng mà không cần viết code.

Low-code

Low-code là gì?

Low-code là cách để các nhà phát triển ở mọi cấp độ kỹ năng thiết kế ứng dụng một cách nhanh chóng bằng cách kéo và thả các khối mã trực quan hiện có vào quy trình làm việc để tạo ứng dụng và sử tối thiểu việc viết mã thủ công. Xây dựng phần mềm với mã thấp cũng giống như xây dựng phần mềm theo bất kỳ cách nào khác, với sự khác biệt chính là các loại phím tắt được cung cấp. Thay vì viết mã thủ công, tìm hiểu framework mới hoặc tập trung vào việc kiểm thử về một dòng mã của ứng dụng, bạn tiến thẳng đến việc tạo ra thứ gì đó mới và có giá trị.

Các nhà phát triển sẽ làm việc thông minh hơn và nhanh hơn với low-code vì họ không bị ảnh hưởng bởi việc coding lặp đi lặp lại hoặc công việc trùng lặp. Thay vào đó, họ tập trung vào việc tạo ra 10% ứng dụng khiến nó trở nên khác biệt, sử dụng kinh nghiệm phát triển và kỹ năng của họ để kiến trúc tất cả và để công việc khó khăn cho công cụ hoặc nền tảng mã thấp.

Tuy nhiên, việc phát triển low-code thường yêu cầu một số mức độ chuyên môn về mã hóa kỹ thuật. Một cách dễ dàng để nhớ tất cả điều này: Từ “thấp” (low) không ngụ ý “không có gì” . Mã thấp vẫn liên quan đến một số nỗ lực của các nhà phát triển.

Ưu điểm của Low-code

Có rất nhiều lợi ích khi sử dụng nền tảng mã thấp. Chúng ta hãy cùng xem xét các ưu điểm của việc phát triển low-code:

  • Tốc độ: Với mã thấp, bạn có thể xây dựng ứng dụng cho nhiều nền tảng đồng thời và hiển thị các ví dụ làm việc của các bên liên quan trong ngày hoặc thậm chí hàng giờ.
  • Nhiều tài nguyên hơn: Nếu bạn đang thực hiện một dự án lớn, bạn không còn phải đợi các nhà phát triển có kỹ năng chuyên môn hoàn thành một dự án dài khác, có nghĩa là mọi thứ được hoàn thành nhanh hơn và với chi phí thấp hơn.
  • Rủi ro thấp / ROI cao: Với quy trình bảo mật mạnh mẽ, mã thấp, tích hợp dữ liệu và hỗ trợ đa nền tảng đã được tích hợp sẵn và có thể dễ dàng tùy chỉnh — có nghĩa là ít rủi ro hơn và có nhiều thời gian hơn để tập trung vào doanh nghiệp của bạn.
  • Triển khai bằng một cú nhấp chuột: Với mã thấp, chỉ cần một cú nhấp chuột là có thể đưa ứng dụng của bạn vào sản xuất. Ngày ra mắt không còn là một trải nghiệm căng thẳng.

Nhược điểm của Low-code

Mặc dù low-code thấp giúp bạn có thể tạo ứng dụng hoạt động nhanh chóng, nhưng nhiều nền tảng mã thấp đi kèm với sự đánh đổi. Khi đã đến lúc mở rộng quy mô, tích hợp với các hệ thống hiện có hoặc hoạt động trong những điều kiện khắc nghiệt như ứng dụng ngân hàng di động vào Black Friday, ứng dụng có thể bị hạn chế với các yêu cầu chức năng và phi chức năng. Một số chi tiết về nhược điểm của low-code:

  • Tốc độ: tốc độ là ưu điểm cũng là nhược điểm. Thật tuyệt khi các công cụ low-code giúp bạn nhanh chóng xây dựng các ứng dụng, nhưng có thể là một sai lầm nếu bạn vội vàng phát triển phần mềm. Khi việc viết code trở nên dễ dàng hơn, thách thức thực sự là xác định ứng dụng và hình dung vai trò của nó đối với khách hàng. Tập trung quá nhiều vào tốc độ có thể dẫn đến thất vọng khi công việc không hoàn thành mà không đáp ứng những yêu cầu chi tiết của khách hàng.
  • Gây ra sự bối rối: Low code có thể khó hiểu hơn viết một cái gì đó từ đầu không? Có thể! Điều đó có thể xảy ra khi bạn gặp giới hạn của công cụ và bắt đầu gặp trục trặc, lỗi hoặc không nhất quán. Điều này là bình thường và tất cả các phần mềm đều có những vấn đề này. Sự khác biệt là các nhà cung cấp công cụ low-code không bao giờ muốn để lộ vấn đề này cho bạn. Giống như họ đang bán một chiếc xe hơi đã hàn kín mui xe. Các cấu trúc dữ liệu và thuật toán không rõ ràng nhưng mọi thứ hoạt động trơn tru khiến bạn cảm thấy an tâm. Nhưng nếu đột nhiên có điều gì đó không hoạt động và cách duy nhất để nhận ra điều gì đang xảy ra là đào sâu vào cấu trúc dữ liệu, thì sự nhầm lẫn sẽ xuất hiện. Những chi tiết đó không dành cho bạn và đôi khi điều đó khiến bạn mất mát nhiều hơn so với việc bạn xây dựng ứng dụng ngay từ đầu.
  • Không có sự khác biệt: Làm mọi thứ theo cách giống như đối thủ cạnh tranh của bạn có thể khiến bạn bị lạc giữa đám đông. Làm mọi thứ giống như những người khác sẽ có thể khiến bạn không có sự khác biệt và giảm sự cạnh tranh
  • Thiếu sự tùy biến: Các thành phần mô-đun trong nền tảng low-code hạn chế khả năng tùy biến ứng dụng. Nói cách khác, bạn sẽ phải thay đổi các quy trình kinh doanh của mình để đáp ứng các khả năng của nền tảng mã thấp.
  • Bạn bị ràng buộc với nền tảng low-code: giống như các nền tảng No-code, rất nhiều nền tảng phát triển low-code khóa bạn vào dịch vụ của họ. Do đó, việc thuê nhân viên (lập trình viên, kỹ sư phần mềm..) sau này sẽ khó khăn hơn nhiều để tùy chỉnh ứng dụng của bạn cho phù hợp hơn với nhu cầu kinh doanh của bạn (nhưng không phải là không thể). Mặc dù việc kéo và thả các khối xây dựng phù hợp với nhu cầu cụ thể của bạn chắc chắn rất dễ dàng, nhưng vào thời điểm bạn cần một tính năng đặc biệt không có sẵn, bạn sẽ cần một số code tùy chỉnh. Đôi khi tích hợp code tùy chỉnh này cũng có thể tốn kém hơn rất nhiều so với một giải pháp tùy chỉnh hoàn toàn được xây dựng từ đầu.
  • Bạn không thể tạo các API thích hợp: Khi bạn không thể xây dựng một API thích hợp, về cơ bản, bạn sẽ bị hạn chế nghiêm trọng. Vì vậy, nếu bạn đang xây dựng một ứng dụng quan trọng cho công ty, bạn có thể sẽ gặp phải một bức tường gạch khá khó để vượt qua.
  • Bảo mật và độ tin cậy: Khi bạn đang làm việc với code tùy chỉnh của riêng mình, bạn biết rằng bạn hoàn toàn có thể tin tưởng vào nó vì bạn đã viết nó. Nhưng khi bạn làm việc với low-code, bạn phải chịu một số rủi ro nhất định vì bạn không có toàn quyền kiểm soát. Điều này có thể mở ra cánh cửa cho các vi phạm bảo mật vì nếu nền tảng low-code của bạn bị tấn công, nó có thể ngay lập tức khiến ứng dụng của bạn cũng dễ bị tấn công.

Khi nào nên dùng nền tảng low-code

Low-code rất tốt cho việc phát triển các ứng dụng và cổng thông tin di động và web độc lập có khả năng yêu cầu tích hợp với các hệ thống khác và một số nguồn dữ liệu. Trên thực tế, low-code có thể được sử dụng cho mọi thứ ngoại trừ các hệ thống quan trọng, phức tạp, tích hợp với nhiều phụ trợ và các nguồn dữ liệu bên ngoài. Ngược lại, các công cụ no-code chỉ nên được sử dụng cho các trường hợp sử dụng giao diện người dùng

Một số ví dụ về low-code platform

Có rất nhiều nền tảng low-code trong rất nhiều lĩnh vực. Dưới đây là 3 nền tảng ví dụ để bạn có thể hình dung:

Outsystems

OutSystems là nền tảng phát triển ứng dụng full-stack hoàn chỉnh nhất. Sử dụng các công cụ năng suất cao (high-productivity), được kết nối và hỗ trợ bởi AI, các nhà phát triển có thể xây dựng và triển khai đầy đủ các ứng dụng, từ ứng dụng dành cho người tiêu dùng đến các hệ thống kinh doanh quan trọng, nhanh chóng, phù hợp và cho tương lai.

Appian

Appian cung cấp một nền tảng phát triển phần mềm tự động hóa low-code hàng đầu cho phép các tổ chức phát triển nhanh chóng các ứng dụng mạnh mẽ và độc đáo. Các ứng dụng được tạo trên nền tảng của Appian giúp các công ty thúc đẩy chuyển đổi kỹ thuật số và tạo sự khác biệt trong cạnh tranh.

Mendix

Mendix là nền tảng low-code được xây dựng cho cả tốc độ và khả năng kiểm soát, đặt sự cộng tác vào trọng tâm của quá trình phát triển ứng dụng. Mendix cung cấp một bộ công cụ và dịch vụ nền tảng được tích hợp, toàn diện cho toàn bộ vòng đời ứng dụng, từ hình thành và phát triển đến triển khai và vận hành, dẫn đến các ứng dụng được tạo nhanh hơn 10 lần với tài nguyên ít hơn 70%. Được IBM và SAP chọn làm tiêu chuẩn để phát triển năng suất cao cho các đám mây tương ứng của họ.

Các nền tảng low-code dẫn đầu theo Gartner. Ảnh: Gartner

Sự khác biệt giữa Low-code và No-code

Sự khác biệt Low-code và no-code

Có thể sau khi đọc đến đây bạn sẽ thấy bối rối. Có vẻ low-code và no-code khá giống nhau ngoại trừ low-code cho phép bạn viết thêm code cho các ứng dụng mà bạn xây dựng. Vậy khác nhau là gì?

Có rất nhiều trường hợp low code và no code được đóng gói cùng nhau trong cùng một nền tảng. Ví dụ: giải pháp tự động hóa quy trình low-code sẽ cung cấp tất cả các công cụ và tích hợp cần thiết để thiết kế quy trình mà không cần phải viết các tập lệnh tùy chỉnh (no-code). Tuy nhiên, giải pháp tương tự đó cũng có thể cung cấp một môi trường kịch bản và cho phép tích hợp thêm code mới hoặc code hiện có, do đó tùy chọn cho low-code vẫn có.

Sự khác biệt thực sự giữa low-code và no-code nằm ở người dùng của nền tảng. Bạn cần nền tảng dành cho nhân viên không chuyên về kỹ thuật hay dành cho những người có kỹ năng phát triển? Các nền tảng thực sự không có code với các hành động được tạo sẵn, dành cho các đối tượng không phải là IT cần phát triển ứng dụng hoặc quy trình hạn chế (ứng dụng quản lý dự án hoặc ứng dụng di động cho sự kiện, v.v.). Nền tảng không mã rõ ràng có thể cản trở việc tùy chỉnh và giảm số lượng các trường hợp sử dụng có sẵn cho ứng dụng.

Low-code và no-code, cái nào tốt hơn?

Trừ khi bạn chỉ đang phát triển các ứng dụng đơn giản nhất và ít yêu cầu tùy chỉnh, low-code có thể là lựa chọn tốt hơn. Low-code cho phép bạn tạo các ứng dụng đáp ứng, thân thiện với người dùng. Mặc dù không đơn giản như no-code, nhưng low-code vẫn có đủ sự đơn giản vốn có trong các công cụ có sẵn để khởi động và chạy các ứng dụng đó nhanh hơn nhiều so với việc bạn viết mã bằng tay. Và vì low-code vẫn yêu cầu một số kiến thức về code, bạn biết những người tạo ứng dụng của bạn sẽ làm như vậy đúng cách và các ứng dụng mới của bạn sẽ không khiến bạn gặp rủi ro về bảo mật hoặc các vấn đề tuân thủ.

Xu hướng phát triển của các nền tảng no-code/low-code

Có thể nói no-code và low-code là tương lai của phát triển ứng dụng. Các công cụ no-code và low-code ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển ứng dụng. Gartner dự đoán rằng vào năm 2023, hơn 50% doanh nghiệp quy mô vừa đến lớn sẽ sử dụng mã thấp hoặc không mã làm một trong những nền tảng ứng dụng chiến lược của họ và đến 2024, 65% các ứng dụng sẽ được phát triển dùng các công cụ low code.

Was this article helpful?